S.T.A.L.K.E.R. – Shadow of Chernobyl

S.T.A.L.K.E.R. - Shadow of Chernobyl

Dünyayı kansere bulayan günlerdi. Hak etmedik bu yanlışı. Birkaç basiretsiz bilim adamının ve güce tapan Sovyet Rusya komutanlarının suçu tüm dünyaya mal oldu. İnsanlık o gün kan ağladı. Ölen insanlara, hayvanlara, doğaya ve harap olan topraklara değer miydi?

Hiroşima ve Nagasaki’ye atılan atom bombalarından sonra dünya nükleer gücün ne denli önemli olduğunu anlamış ve ülkeler arası nükleer yarış başlamıştı. Bu dönemlerde elektrik yönünden bir eksiği olmayan Sovyet Rusya neye hacet 1972’de nükleer santral yapmak için girişimlere başladı. Birkaçı normal nükleer santral olmakla beraber bir tanesi de dünyada eşi benzeri olmayan, öyle ki Sovyet Rusya teknolojisinin bile geride kaldığı RBMK (yüksek güçlü kanal-tipi reaktör) nükleer santraliydi. Diğerlerine göre yeni olan RBMK’nin, türünün ilki olduğu için, güvenliği azdı. Reaktörler Kiev gibi büyük ve tarihi bir şehrin nerdeyse dibindeydi. Bilim adamları ikiye ayrılmıştı. Devletler güçlü olmak ister çünkü halkalarını refah içinde yaşatmak isterler. Halk olmaz ise güce ne gerek var! Bilim adamları da bu çelişkiye düştüler. RBMK reaktörü inşa edilmişti ama herkes tecrübesizdi. Yönetime getirilenler deneyimsizlerdi; en azından nükleer reaktör konusunda.

S.T.A.L.K.E.R. - Shadow of Chernobyl

RBMK inşa aşamasında mühendislerin bile bildiği tasarım hataları içeriyordu. Reaktörün elektrik kontrolü, radyoaktiviteyi emen “boron” adı verilen maddeden yapılan çubuklar tarafından, reaktörün dikine durması ile yapılırdı. Tehlike arz eden bir durumda ise bu çubuklar reaktörün içine sokulur ve reaktörün kapatılmasına yararlardı. Fakat bu çubukların, radyoaktiviteyi emen borondan değil aksine radyoaktiviteyi harekete geçiren grafitten yapılı olması tasarım sorunlarının en önemlisiydi. Bunun yanı sıra başka bir tasarım sorunu ise, çubukların yavaş hareket etmesiydi. Diğer nükleer santrallerdeki çubuklar 2 – 3 saniyede hareketini tamamlarken RBMK’deki çubuklar 18 saniyede hareketini tamamlıyordu. Bu işlemler sonucu ısınan reaktörün soğutulması da ayrı bir dertti. RBMK’de soğutma bozuk bir türbinden gelen enerji ile sağlanırken diğer santrallerde dizel su jeneratörleri kullanılıyordu. Sovyet Rus komutanlarının güç isteyişi, bilim adamlarının para kazanma hırsı bir de yetmezmiş gibi malzemeden çalan mühendisler sayesinde facia kaçınılmaz hale geldi.

1 Yorum

Bir cevap yazın