Patlayıcıları Kokusundan Tanıyacağız

TNT gibi patlayıcılarda kullanılan nitro-aromatik bileşiklerin çok azını bile tespit edebilen algılayıcı yapıldı.

Nanotüp - Protein MolekülüMassachusetts Teknoloji Enstitüsü’nde (MIT) Michael Strano tarafından yönetilen bir araştırma grubu tarafından geliştirilen özel algılayıcı, arı zehirinde de bulunan bir proteinin parçalarıyla kaplanmış karbon nanotüplerden yararlanıyor. Strano bu proteinlerin, patlayıcılarda bulunan nitro-aromatik moleküllere tepki vermesini ilk kez sağlayabildiklerini belirtiyor. Bu yeni geliştirilen malzemeden yararlanacak ölçüm aygıtları ise çok daha okunaklı olacak.

Patlayıcı tespitinde şu an kullanılan geleneksel ölçüm aygıtlarında bulunan algılayıcılar, patlayıcı bileşiklerine ışık düzeylerini değiştirerek tepki veriyorlar ve aydınlık mekanlarda bu ışık düzeyi değişimini farketmek zor olabiliyor. Yeni algılayıcılar patlayıcı bileşiklerine tepkiyi ışık düzeyi değil, dalga boyu değişikliği olarak veriyor, diğer bir deyişle, nitro-aromatik moleküllerle karşılaşan yeni malzeme renk değiştiriyor. Bu değişikliği çıplak göz kolayca farkedebiliyor, ancak geliştirme aşamasında olunduğu için, şimdilik bir mikroskop altında.

Strano yeni algılayıcının yalnızca patlayıcı bileşiğin kendine değil, bu bileşikten bozunarak oluşan türev kimyasallara da duyarlı olduğunu söylüyor. “TNT gibi patlayıcı bileşikler zamanla ayrışırlar ve çevreye kimyası farklı, başka tür bileşikler yaymaya başlarlar. Bizim algılayıcımız bu türev bileşikleri de tespit edebiliyor. Çevremizdeki bileşikler sürekli değişime uğradıkları için, tek bir bileşiğin tespiti yeterli olmayabiliyor. Bizim geliştirdiğimiz ise tüm bir bileşik ailesini tespit edebilen, gelişmiş bir algılayıcı”. diyor.

Araştırmacıllar patent başvurularını yapmış olsalar da, yakın gelecekte bu algıyacıyı barındıran bir ölçüm aleti görmeyi beklemiyoruz. Bu teknolojinin ürün haline gelebilmesi için, havada asılı patlayıcı moleküllerini nanotüp algılayıcı üzerine gönderebilecek, ölçüm sonucunu gösterebilecek, sağlıklı çalışan bir düzeneğin tasarlanması gerekiyor. Strano “Bu gelişmeden, yeni teknoloji hemen tüm metrolara yerleştirilecek ve tüm patlayıcılar tespit edilecek, gibi bir anlam çıkarmayın. Ancak bu tür ölçüm aygıtların kalbinde bulunması gereken algılayıcı sorununu çözmüş bulunuyoruz. Artık havadan tek bir patlayıcı molekülünü avlayıp, onu nanotüplere ulaştırıp, varlığını tespit edebilme yeteneğine sahibiz.” diyor.

Bir cevap yazın